Modelleren: de werkwijze van een goede belegger, of van jezelf, overdraagbaar maken

Modelleren is de kern van NLP: onderzoeken hoe iemand iets goed doet, en dat zo beschrijven dat een ander het kan leren. Het gaat niet alleen om wat iemand doet, maar ook om wat hij gelooft, waar hij op let en welke stappen hij in zijn hoofd zet. De hele Belegger Kees Methode is een vorm van modelleren: ik schrijf op hoe ik zelf onderzoek en beslis, zodat ik het beter begrijp en een ander ermee kan oefenen.

In English: Modelling is the core of NLP: studying how someone performs a skill well, including beliefs, attention and internal steps, and describing it so others can learn it. The Belegger Kees Method is itself a model of Kees van Wanrooij's own research and decision process. In coaching he helps investors model a moment when they did act well, or a role model such as Peter Lynch through his writing.

Wat is modelleren?

Bandler, Grinder en Pucelik begonnen NLP in de jaren zeventig door therapeuten als Fritz Perls, Virginia Satir en Milton Erickson te modelleren. Dilts, Grinder, Bandler en DeLozier beschreven de aanpak in Neuro-Linguistic Programming: Volume I uit 1980. Wat NLP-technieken zijn, zoals ankeren of het metamodel, zijn eigenlijk de resultaten van eerder modelleerwerk. Hoe ik mijzelf modelleer, staat in NLP-geschiedenis en stromingen en in de beleggingsfilosofie.

Bij welke hulpvragen ik het inzet

Wie wil ik zijn als belegger: 11.8.
Het vertrouwen om zelf te beleggen: 11.5.
Weten wat je moet doen en het niet doen: 13.8.
Een verkoopcriterium bepalen: 14.8.

Zo pas ik het toe

Een voorbeeld kiezen. Bij voorkeur een moment waarop de belegger zelf goed handelde: een daling waarin hij rustig bleef, een aankoop die hij goed onderbouwde. Een rolmodel kan ook, zoals een belegger van wie openbaar werk bestaat.
De lagen uitvragen. Wat deed je? Waar lette je op? Wat zei je tegen jezelf? Wat geloofde je op dat moment? Wie was je toen? Dit volgt de logische niveaus.
De strategie tekenen. De volgorde van stappen, met het criterium waarop je besliste. Zie strategieën en TOTE.
Toetsen wat nodig is. Welke stap weglaten maakt het resultaat slechter? Die stap is essentieel.
Overdragen. De belegger schrijft zijn eigen model op één pagina, en gebruikt het de volgende keer als checklist.

Bij een rolmodel werk ik alleen met openbaar werk, zoals boeken, interviews en brieven aan aandeelhouders. Ik vul niet in wat iemand denkt; ik beschrijf wat in zijn werk terug te zien is.

Voorbeeldvragen

"Wanneer ging het wel goed? Wat deed je toen anders?"
"Waar lette je als eerste op?"
"Wat geloofde je op dat moment over jezelf of over de markt?"
"Welke stap zou je nooit overslaan?"

Wat de belegger merkt

Veel mensen ontdekken dat ze de vaardigheid al hebben, maar niet op het moment dat het nodig is. Het eigen model op papier maakt die vaardigheid bereikbaar. Het verschil tussen weten en doen wordt kleiner als het doen een stappenplan heeft dat uit je eigen ervaring komt.

Wanneer ik het niet gebruik

Modelleren kost tijd en werkt het best met iemand die zelf nieuwsgierig is naar zijn eigen werkwijze. Een rolmodel nadoen zonder te begrijpen waarom het bij die persoon werkte, is geen modelleren maar kopiëren. En het rendement van een rolmodel zegt niets over wat jij zult behalen.

Oefenen met een proefklant

Kies 13.8. Laat je proefklant een moment kiezen waarop hij wel deed wat hij van plan was, en vraag de vijf lagen uit. Schrijf samen een model van hoogstens tien regels. Vraag na een maand hoe vaak hij het model gebruikte en wat hij eraan veranderde.

Verder lezen

Alle technieken · Strategieën en TOTE · Logische niveaus · De Belegger Kees Methode

Bijgewerkt: 14 september 2026. Auteur: Kees van Wanrooij, Belegger Kees. Status: Openbare werkversie; ik verbeter deze methode door haar te gebruiken en helder uit te leggen.