Tijdlijnwerk: verleden, heden en toekomst uit elkaar halen bij beleggen

Tijdlijnwerk gaat ervan uit dat mensen tijd in hun hoofd ordenen als een lijn: het verleden ergens achter of links, de toekomst voor of rechts. Door bewust langs die lijn te bewegen, kun je een oude ervaring bekijken met de kennis van nu, en een toekomst verkennen die je nog niet voor je zag. Bij beleggers helpt het vooral bij twee dingen. Een oude les over geld die nog steeds stuurt, en het gevoel dat je te laat bent.

In English: Timeline work builds on how people spatially organise past, present and future. Kees van Wanrooij uses a coaching form of it with investors to revisit an old money lesson with present knowledge, to reduce the grip of a past loss, and to explore a long-term future when someone feels they started too late. It is not therapy and not a treatment for trauma.

Wat is tijdlijnwerk?

In de NLP-traditie werd het idee van een innerlijke tijdlijn in de jaren tachtig uitgewerkt. Tad James en Wyatt Woodsmall beschreven een eigen werkwijze in Time Line Therapy and the Basis of Personality uit 1988; Time Line Therapy is een geregistreerde naam van die ontwikkellijn. Ik gebruik de algemene coachingsvorm, die ik tijdlijnwerk noem, en geen therapeutisch protocol. De achtergrond van de verschillende stromingen staat in NLP-geschiedenis en stromingen.

NLP onderscheidt twee manieren van tijd ervaren. Wie "in de tijd" staat, heeft het verleden achter zich en leeft sterk in het nu. Wie "door de tijd" kijkt, ziet verleden en toekomst naast elkaar voor zich en plant makkelijker.

Bij welke hulpvragen ik het inzet

Kiezen tussen minder werken en meer beleggen: 2.14.
Een les over geld uit het ouderlijk huis: 4.14.
Het gevoel te laat te zijn begonnen: 8.10.
Een eerdere crash die doorwerkt: 9.13.

Zo pas ik het toe

De lijn vinden. "Als je aan vorig jaar denkt, waar is dat? En aan over tien jaar?" De belegger wijst het aan.
Het onderwerp kiezen. Bijvoorbeeld de overtuiging "met geld moet je voorzichtig zijn, anders raak je alles kwijt".
Boven de lijn gaan staan. Ik laat de belegger zich voorstellen dat hij boven zijn tijdlijn zweeft, zodat hij van een afstand kijkt. Dit sluit aan bij dissociatie.
Naar het moment waarop de les ontstond. Wat gebeurde er, wat besloot hij toen, en wat was daar begrijpelijk aan?
De les bijwerken. Wat weet hij nu dat hij toen niet wist? Welk deel van de les wil hij houden, en welk deel past niet meer?
Terug naar het heden en vooruit. Hoe ziet de toekomst eruit met de bijgewerkte les? Hoe voelt het moment over tien jaar?

Bij het gevoel van achterstand werk ik vooral vooruit: de belegger loopt naar een moment over tien of twintig jaar, en kijkt terug naar vandaag als het begin.

Voorbeeldvragen

"Wanneer heb je voor het eerst geleerd dat geld zorgen betekent?"
"Wat zou je van nu tegen jezelf van toen willen zeggen?"
"Als je over twintig jaar terugkijkt op vandaag, wat zie je dan?"

Wat de belegger merkt

Een oude regel die altijd als waarheid voelde, wordt een les uit een bepaalde tijd met een bepaalde reden. Dat maakt ruimte om een deel te houden en een deel los te laten. Wie zich achter voelt, ziet vaak dat twintig jaar vooruit veel ruimte laat.

Wanneer ik het niet gebruik

Tijdlijnwerk kan zware herinneringen oproepen. Ik gebruik het niet voor traumatische ervaringen, bij rouw die nog vers is, of bij klachten zoals herbelevingen en paniek. Dan verwijs ik naar een huisarts of psycholoog. Ik claim niet dat emoties of trauma "verdwijnen"; er is geen goed onderzoek dat zulke claims ondersteunt.

Oefenen met een proefklant

Kies 8.10, het gevoel te laat te zijn, omdat je daar vooral vooruit werkt en weinig zware herinneringen raakt. Vraag op een schaal van 0 tot 10 hoe groot het gevoel van achterstand is, loop de toekomst in, en meet opnieuw. Laat je proefklant één stap opschrijven die de toekomstige versie van hem vandaag zou willen zien.

Verder lezen

Alle technieken · Overtuigingen veranderen · Future pacing · Dissociatie en afstand nemen

Bijgewerkt: 14 september 2026. Auteur: Kees van Wanrooij, Belegger Kees. Status: Openbare werkversie; ik verbeter deze methode door haar te gebruiken en helder uit te leggen.