Six-step reframing: ongewenst beleggingsgedrag vervangen met behoud van de goede bedoeling

Six-step reframing is een techniek in zes stappen om een gedrag te veranderen dat je niet wilt, zonder de goede bedoeling erachter weg te gooien. Neem eindeloos blijven lezen zonder te beslissen. Het deel dat dat doet, wil je waarschijnlijk beschermen tegen een fout. Six-step reframing zoekt nieuwe manieren om die bescherming te geven die minder kosten, zoals een vaste checklist met drie criteria.

In English: Six-step reframing changes an unwanted behaviour while preserving its positive intention. The part responsible for the behaviour is asked what it wants to achieve, and a creative part generates alternatives that meet the same intention. Kees van Wanrooij uses it with investors for analysis paralysis, procrastination and compulsive checking.

Wat is six-step reframing?

Bandler en Grinder beschreven six-step reframing in Frogs into Princes uit 1979 en werkten het verder uit in Reframing uit 1982. Het is een vorm van herkaderen die niet de betekenis van een gebeurtenis verandert, maar de manier waarop een deel van je een doel probeert te bereiken. Het werkt met een "creatief deel" dat alternatieven bedenkt, en met een ecologiecheck aan het einde.

De zes stappen

Stap	Wat er gebeurt
1	Het gedrag benoemen dat je wilt veranderen
2	Contact maken met het deel dat dat gedrag veroorzaakt, en een signaal afspreken voor ja en nee
3	De positieve bedoeling van dat deel vinden
4	Een creatief deel vragen om minstens drie andere manieren om die bedoeling te dienen
5	Het oorspronkelijke deel laten kiezen welke alternatieven het wil uitproberen
6	De ecologiecheck: heeft een ander deel bezwaar tegen de nieuwe aanpak?

Bij welke hulpvragen ik het inzet

Blijven lezen zonder te beslissen: 8.3.
Eerst alles willen weten: 8.11.
De drang om iets te doen in je portefeuille: 9.11.
Elk jaar beginnen en weer stoppen: 8.9.

Zo pas ik het toe

Het gedrag concreet maken. Niet "ik stel uit", maar "ik lees elke avond een uur over fondsen en koop niets".
Contact met het deel. Ik vraag de belegger naar binnen te vragen: "Wil het deel dat hiervoor zorgt met mij communiceren?" en te letten op een signaal, zoals een gevoel of beeld. Wie dat vreemd vindt, mag het ook gewoon als gedachte-experiment doen.
De bedoeling. "Wat wil dit deel voor je bereiken met dat lezen?" Bijvoorbeeld: zekerheid, geen spijt, niet dom lijken.
Alternatieven. De belegger bedenkt met zijn creatieve kant minstens drie andere manieren om die zekerheid te krijgen: drie vaste criteria, een klein eerste bedrag, een afspraak om na twee weken te beslissen.
Kiezen. Het deel kiest de alternatieven die het de komende weken wil proberen.
Ecologie. "Is er een ander deel dat bezwaar heeft?" Zo ja, dan gaan we terug naar stap 3 voor dat deel.

Voorbeeldvragen

"Wat probeert dit gedrag voor je te beschermen?"
"Als je die bescherming op een andere manier kon krijgen, hoe dan?"
"Welke van deze drie wil je deze maand uitproberen?"

Wat de belegger merkt

Een belegger merkt vaak dat uitstel geen luiheid is maar zorg. Dat haalt schaamte weg, en daardoor wordt veranderen makkelijker. Het nieuwe gedrag voelt minder als een verbod en meer als een betere manier om hetzelfde te krijgen.

Wanneer ik het niet gebruik

Werkt de belegger niet graag met het idee van innerlijke delen, dan gebruik ik dezelfde vragen in gewone taal. Six-step reframing is niet bedoeld voor gedrag dat voortkomt uit een verslaving of een psychische aandoening; daarvoor verwijs ik door.

Oefenen met een proefklant

Kies 8.3. Houd de zes stappen op papier bij, en noteer de positieve bedoeling en de drie alternatieven letterlijk. Vraag je proefklant na twee weken welk alternatief hij gebruikte en hoeveel uur hij nog las zonder te beslissen.

Verder lezen

Alle technieken · Herkaderen · Parts integration · Vastloopprotocol

Bijgewerkt: 14 september 2026. Auteur: Kees van Wanrooij, Belegger Kees. Status: Openbare werkversie; ik verbeter deze methode door haar te gebruiken en helder uit te leggen.